Bluetooth-codecs bij koptelefoons: SBC, AAC, LDAC en aptX

Een codec bepaalt hoe je telefoon muziek inpakt voordat die via Bluetooth naar je koptelefoon gaat. Elke Bluetooth-koptelefoon kan SBC aan: volgens Sony ondersteunen alle Bluetooth-apparaten die codec. AAC geeft volgens Sony een hogere geluidskwaliteit dan SBC en wordt vooral door Apple-producten gebruikt. LDAC is een techniek van Sony voor Hi-Res Audio, aptX komt van Qualcomm. Een betere codec werkt alleen als je telefoon en je koptelefoon hem allebei ondersteunen. Een onafhankelijke luistertest die laat zien of je het verschil hoort, hebben we niet gevonden. Volgens Apple is geen enkele Bluetooth-verbinding lossless.

Wat een codec doet

Sony omschrijft een codec in de helpgids van de WH-CH720N als een "audiocoderingsalgoritme" voor het draadloos verzenden van geluid via Bluetooth. De koptelefoon schakelt volgens Sony automatisch over naar de codec waarin het verbonden apparaat de muziek verstuurt.

Ondersteunt je telefoon een betere codec dan SBC, dan moet je die volgens Sony soms eerst op de telefoon zelf instellen. In de app van Sony zie je volgens de helpgids welke codec er op dat moment in gebruik is.

SBC en AAC

SBC staat voor Subband Codec. Volgens Sony is het de audiocoderingstechnologie die standaard door Bluetooth-apparaten wordt gebruikt. AAC staat voor Advanced Audio Coding en wordt volgens Sony voornamelijk gebruikt door Apple-producten, zoals de iPhone.

Apple schrijft zelf dat AirPods, waaronder de AirPods Max, en de meeste draadloze Beats-koptelefoons de "Apple AAC Bluetooth Codec" gebruiken.

LDAC en LC3

LDAC is volgens Sony ontwikkeld om Hi-Res Audio via Bluetooth te versturen zonder die inhoud terug te schalen. In de helpgids van de Sony WH-1000XM6 schrijft Sony dat er ongeveer drie keer zoveel gegevens worden verstuurd als met SBC, bij een bitsnelheid van 990 of 909 kbps. Sony spreekt van "een ongeëvenaarde geluidskwaliteit". Dat is de omschrijving van de fabrikant; een luistertest staat er niet bij.

LC3 is de codec van LE Audio, de nieuwere vorm van Bluetooth-audio. Volgens Sony is LC3 gemaakt voor overdracht met een lage latentie. De Bluetooth SIG, de organisatie achter Bluetooth, citeert in een blog uit 2020 Markus Schnell van Fraunhofer IIS: uitgebreide luistertests zouden laten zien dat LC3 beter klinkt dan SBC, zelfs bij een 50 procent lagere bitsnelheid.

Bij de WH-1000XM6 werkt LE Audio volgens Sony alleen als je in de app de stand [Low latency] kiest. In de fabrieksstand [Prioritize Sound Quality] is de LE Audio-verbinding niet beschikbaar.

aptX

aptX is van Qualcomm. In een door Qualcomm gesponsord whitepaper van TIRIAS Research uit augustus 2021 staat dat aptX Adaptive tot 24-bit/96 kHz kan leveren en de bitsnelheid aanpast aan de omstandigheden. Het whitepaper raadt aan een telefoon en een koptelefoon te zoeken die allebei aptX HD, aptX Adaptive of Snapdragon Sound ondersteunen. In onze codecgegevens komt aptX bij geen enkele koptelefoon voor.

Welke telefoon wat ondersteunt

Op een Android-telefoon kun je de Bluetooth-codec zien en kiezen in de ontwikkelaarsopties. Google beschrijft in zijn documentatie voor ontwikkelaars hoe je die inschakelt: tik zeven keer op het buildnummer. De lijst in die documentatie noemt SBC, AAC, aptX, aptX HD en LDAC, plus aparte instellingen voor de LDAC-kwaliteit.

Een lijst van codecs per telefoonmerk hebben we bij de fabrikanten niet gevonden.

Merk je het verschil?

Een onafhankelijk antwoord hebben we niet gevonden. Sony beschrijft LDAC in eigen woorden, de Bluetooth SIG verwijst naar luistertests van Fraunhofer IIS die alleen LC3 en SBC vergelijken, en Apple schrijft dat Bluetooth-verbindingen niet lossless zijn. Een test die SBC, AAC en LDAC naast elkaar op het gehoor vergelijkt, staat op geen van die pagina's.

Wat wel duidelijk is: bij Sony kost een zwaardere codec accuduur. Sony geeft in de helpgids van de WH-1000XM6 maximaal 26 uur met LDAC en ruisonderdrukking aan, tegen maximaal 30 uur met AAC of SBC. Met ruisonderdrukking uit is dat 36 tegen 40 uur. LDAC is daarmee volgens onze eigen rekensom ongeveer 13 procent korter met ANC aan, en 10 procent met ANC uit.

Hapert het geluid, dan kun je bij Sony kiezen voor stabiliteit in plaats van kwaliteit. De WH-CH720N heeft volgens Sony twee standen: "Prioriteit voor geluidskwaliteit" (standaard) en "Prioriteit voor stabiele verbinding". Bij onderbroken geluid raadt Sony de tweede aan.

Luisteren met een kabel

Wil je Bluetooth helemaal overslaan, dan heb je een kabel nodig. Volgens onze gegevens werken alle zeven koptelefoons in onze vergelijking ook met een kabel. Bij de Apple AirPods Max 2 (USB-C) is dat een USB-C-kabel. Apple schrijft dat je met de AirPods Max 1 (USB-C) en AirPods Max 2 Lossless-audio kunt beluisteren via de meegeleverde USB-C-kabel.

Bij de Sony WH-CH720N en de WH-1000XM6 kun je volgens Sony muziek luisteren met de kabel, ook als de koptelefoon uitstaat. Ruisonderdrukking werkt dan niet; daarvoor moet je de koptelefoon aanzetten. Dat is volgens Sony ook de manier om ANC te gebruiken op plekken waar Bluetooth beperkt is, zoals in een vliegtuig. Met de kabel aangesloten werkt Bluetooth niet. Bij de WH-CH720N werken de volume- en afspeelknoppen dan ook niet; die bedien je op het afspeelapparaat.

Waar je op let bij het kiezen

Heb je een iPhone, dan is AAC volgens Apple de codec die AirPods gebruiken; een koptelefoon met AAC past daar dus bij. Heb je een Android-telefoon, kijk dan in de ontwikkelaarsopties welke codecs je telefoon aanbiedt voordat je extra betaalt voor LDAC of aptX. Reken bij LDAC op minder accuduur.

Meer over ruisonderdrukking lees je in onze gids over ANC. Alle modellen met hun codecs en aansluitingen naast elkaar vind je in onze vergelijking van koptelefoons.