Waarom het eco-programma van de vaatwasser zo lang duurt

Het eco-programma wast op een lagere temperatuur en doet er daarom langer over. Wat de EU-regels erover zeggen en hoe lang eco duurt bij de vaatwassers in onze vergelijking.

Ronde analoge wandklok

Het eco-programma van een vaatwasser duurt lang omdat het op een lagere temperatuur wast. Milieu Centraal schrijft het zo: het programma duurt een stuk langer, maar kan de afwas daardoor schoon krijgen op een lagere temperatuur. Dat bespaart volgens Milieu Centraal meer dan 25% stroom en meer dan 20% water ten opzichte van het standaardprogramma. Op de labels van de vaatwassers in onze vergelijking staat voor eco een duur van ongeveer 3 uur 20 tot bijna 5 uur.

Wat het eco-programma is

Sinds de Europese ecodesignverordening voor vaatwassers (Verordening (EU) 2019/2022) moet elke nieuwe vaatwasser een programma hebben dat "eco" heet. Het is bedoeld voor normaal vuile vaat. De naam "eco" is voorbehouden aan dit programma; alleen de temperatuur mag erbij staan. Bij vaatwassers met automatische programmakeuze moet eco de standaardinstelling zijn.

De gebruiksaanwijzing moet volgens dezelfde verordening vermelden dat eco het zuinigste programma is als je energie- en waterverbruik samen bekijkt, voor normaal vuile vaat. Voor de andere programma's moet de fabrikant de duur en het energie- en waterverbruik geven, maar die waarden zijn volgens de verordening alleen indicatief.

Volgens de Europese Commissie zijn alle cijfers op het energielabel gemeten in het eco-programma: het stroomverbruik per 100 wasbeurten, het water per wasbeurt, de duur en het geluid.

Waarom langer zuiniger is

Milieu Centraal legt uit dat een korte wasbeurt op hoge temperatuur meer stroom gebruikt dan een lange wasbeurt op lage temperatuur. Het eco-programma kiest voor het tweede: minder warmte, meer tijd.

Is de vaat nauwelijks vuil, dan noemt Milieu Centraal het korte programma ook zuinig, en bovendien sneller.

Hoe lang eco duurt bij de machines in onze vergelijking

Vaatwasser Energieklasse kWh per 100 wasbeurten Duur eco volgens het label
Bosch SMS4HVI14E C 75 3 uur 20
Etna VW544N D 85 3 uur 18
Siemens SN23EW03LE B 64 3 uur 35
Inventum VVW6036AB C 75 3 uur 40
Siemens SN63EX04TE B 64 3 uur 55
AEG FSE63307P D 82 4 uur 0
Inventum VVW6060AB A 54 4 uur 0
Miele G5633 SC BW A 54 4 uur 18
Bosch SMV4HCX07E C 75 4 uur 55

Een langere duur gaat niet altijd samen met een lager verbruik. De Bosch SMV4HCX07E duurt het langst in deze tabel, maar zit met 75 kWh in klasse C. Wel hebben de twee machines met klasse A allebei een duur van 4 uur of meer. Alle cijfers vind je in onze vergelijking van vaatwassers.

Wat de energieklasse betekent

De klasse wordt berekend uit een energie-efficiëntie-index (EEI). Gedelegeerde Verordening (EU) 2019/2017 legt de grenzen vast: klasse A onder 32, B van 32 tot 38, C van 38 tot 44, D van 44 tot 50, E van 50 tot 56, F van 56 tot 62 en G vanaf 62. Milieu Centraal meldt dat een C of D op het huidige label ongeveer vergelijkbaar is met A+++ op het oude label, dat tot 1 maart 2021 gold.

Het geluid staat ook op het label, met een klasse: A onder 39 dB, B van 39 tot 45 dB, C van 45 tot 51 dB en D vanaf 51 dB. In onze vergelijking loopt dat van 40 dB (Bosch SMV6ZCX13E) tot 48 dB (Bosch SMS2ITW12E).

Zo gebruik je het eco-programma

  1. Zet de machine pas aan als hij vol is. Volgens Milieu Centraal bespaart een volle machine in plaats van een driekwart volle bijna 20% stroom, en ook water. Ook de Europese Commissie adviseert een volle machine, maar niet te vol.
  2. Spoel niet voor. De verordening verplicht fabrikanten in de handleiding te zetten dat voorspoelen met de hand meer water en energie kost en niet wordt aangeraden. Volgens Milieu Centraal bespaart niet voorspoelen ongeveer een derde van het water en de energie, als je anders warm water gebruikt. Schraap etensresten eraf met een mes of papier.
  3. Plan de tijd. Start het programma 's avonds of als je de deur uitgaat.
  4. Houd zout en glansspoelmiddel op peil. Een van de tips van de Europese Commissie is onderhoud, vooral het bijvullen van regeneratiezout en glansspoelmiddel.
  5. Doseer het vaatwasmiddel goed. Ook dat staat in de tips van de Europese Commissie.

Automatisch openen aan het eind

Veel vaatwassers in onze vergelijking openen aan het eind van het programma zelf de deur een stukje, zoals de Siemens SN23EW03LE, de Miele G5633 SC BW en de Inventum VVW6060AB. Of een machine dit heeft, zie je bij elk product in de vergelijking.

Lang, maar zuinig

Het eco-programma ruilt warmte in voor tijd, en daarom duurt het lang. De cijfers op het label zijn in dit programma gemeten. Heb je haast of is de vaat nauwelijks vuil, dan is een kort programma volgens Milieu Centraal ook een zuinige keuze. Wil je weten of de machine zuiniger is dan afwassen met de hand, lees dan vaatwasser of afwassen met de hand.

Verder kiezen

Veelgestelde vragen

Hoeveel bespaart het eco-programma?

Volgens Milieu Centraal meer dan 25% stroom en meer dan 20% water ten opzichte van het standaardprogramma.

Is een langer eco-programma altijd zuiniger?

Nee. In onze vergelijking duurt de Bosch SMV4HCX07E met 4 uur 55 het langst, maar die zit met 75 kWh per 100 wasbeurten in klasse C. Vergelijk het kWh-getal op het label.

Moet ik de vaat voorspoelen?

Nee. De EU-regels verplichten fabrikanten in de handleiding te zetten dat voorspoelen met de hand meer water en energie kost en niet wordt aangeraden. Haal wel de etensresten eraf.

Wanneer is een kort programma een goede keuze?

Voor vaat die nauwelijks vuil is. Milieu Centraal noemt het korte programma dan ook zuinig, en sneller.

Bronnen

  1. Milieu Centraal: Vaatwasser, koop- en bespaartips (geraadpleegd op 2026-10-30)
  2. Europese Commissie: Energy efficient products, vaatwassers (geraadpleegd op 2026-10-30)
  3. Verordening (EU) 2019/2022, bijlage II, ecodesigneisen vaatwassers (tekst via legislation.gov.uk) (geraadpleegd op 2026-10-30)
  4. Gedelegeerde Verordening (EU) 2019/2017, bijlage II (tekst via legislation.gov.uk) (geraadpleegd op 2026-10-30)
Vergelijken